Een thuisbatterij kopen is stap één. Maar hoe die batterij beslist wanneer hij laadt en ontlaadt, dat bepaalt hoeveel je er uiteindelijk aan hebt. Een batterij zonder slimme aansturing is een beetje als een cv-ketel zonder thermostaat: hij doet wel iets, maar niet per se op het juiste moment. Daar komt een HEMS om de hoek kijken. HEMS staat voor Home Energy Management System. Zie het als een dirigent die je zonnepanelen, batterij, stroomverbruik en het net op elkaar afstemt. Zendure heeft hier met HEMS 2.0 flink op doorgebouwd. In dit artikel leggen we uit wat het precies doet, welke modi er zijn en wanneer het voor jou relevant is.
Wat is een HEMS (en waarom wil je dat)?
Zonder HEMS werkt een thuisbatterij vrij simpel: hij laadt als er stroom over is en ontlaadt zodra je verbruikt. Maar hij weet niet wat stroom op dat moment kost, of het morgen bewolkt wordt, of dat je beter even kunt wachten met ontladen.
Een HEMS kijkt naar het grotere plaatje. Hoeveel wek je op? Hoeveel verbruik je? Wat kost stroom nu, en wat gaat het vanavond kosten? Op basis van dat soort gegevens stuurt het systeem je batterij aan. Vergelijk het met een thermostaat voor je energie: jij stelt je voorkeur in, het systeem regelt de rest.
Wat doet Zendure HEMS 2.0?
HEMS 2.0 is de tweede generatie van Zendure’s energiebeheersysteem. Het verbindt je Zendure-batterij(en) met een energiemeter en de Zendure-app. Vanuit die app heb je een real-time overzicht van je energiestromen: wat je panelen opwekken, wat je verbruikt, wat er in de batterij zit en hoeveel je van het net haalt of teruglevert.
Het systeem is opgebouwd uit drie lagen. Onderaan zitten de fysieke apparaten: je batterij, zonnepanelen en energiemeter. Daarboven draait een platform dat alles koppelt en data verzamelt. En bovenop zit de softwarelaag met ZENKI, de AI-engine die de beslissingen neemt. ZENKI combineert data van meer dan 840 Europese energieleveranciers met weersvoorspellingen en je eigen verbruikspatronen.
Belangrijk om te weten: HEMS 2.0 werkt alleen met Zendure-hardware. Heb je een batterij van een ander merk, dan kun je hier niets mee. Binnen het Zendure-ecosysteem kun je wel tot vijf of zes batterijen tegelijk aansturen als één geheel. Dat is handig als je systeem in de loop der tijd is uitgebreid.
De drie modi: van automatisch tot zelf instellen
HEMS 2.0 biedt drie manieren om je batterij aan te sturen. Welke het beste past, hangt af van je situatie en hoeveel je zelf wilt instellen.
ZENKI-modus (AI)
Dit is de meest uitgebreide modus. ZENKI combineert weersvoorspellingen, je verbruikshistorie, real-time data en actuele stroomtarieven. Op basis daarvan bepaalt het systeem automatisch wanneer de batterij laadt en ontlaadt.
Klinkt mooi, en in theorie is het dat ook. In de praktijk is ZENKI nog volop in ontwikkeling. Het systeem wordt continu bijgewerkt en de resultaten worden beter, maar verwacht geen wonderen vanaf dag één. Zeker bij dynamische tarieven kan het nog weleens een vreemde keuze maken. Ons advies: probeer het, monitor de resultaten en stap eventueel over naar een andere modus als het niet doet wat je verwacht.
De ZENKI AI moet eerst je verbruikspatroon leren. In de eerste dagen kunnen laad- en ontlaadbeslissingen vreemd overkomen. Wil je dat niet afwachten? Begin dan op Auto-modus en schakel later over naar ZENKI als het systeem genoeg data heeft verzameld.
Auto-modus
Simpeler dan ZENKI. In de auto-modus werkt het systeem op basis van vaste tijdsafhankelijke tarieven (dal- en piektijden). Je stelt in wanneer stroom duur is en wanneer goedkoop, en de batterij laadt en ontlaadt op die momenten.
Minder slim dan de AI-modus, maar wel voorspelbaarder. Voor mensen met een vast energiecontract is dit een prima keuze. Je weet precies wat het systeem gaat doen.
Expert-modus
Voor wie zelf aan de knoppen wil draaien. De expert-modus heeft vier varianten:
- Slimme meter-modus: de batterij reageert direct op wat je P1-meter of CT-klemmen meten. Vooral geschikt voor nul op de meter.
- Slimme stekker-modus: aansturing op basis van aangesloten slimme stekkers.
- Basislast-modus: de batterij levert continu een vast vermogen, ongeacht wat er verder in huis gebeurt.
- Tariefmodus: je stelt handmatig in wanneer de batterij laadt en ontlaadt op basis van prijssignalen.
Met de expert-modus heb je de meeste controle. Het vergt wel wat meer kennis en aandacht dan de andere modi.
Welke meters werken met HEMS 2.0?
Om te weten wat er in je huis gebeurt, heeft HEMS een energiemeter nodig. Zendure ondersteunt op dit moment de volgende meters:
- Zendure P1-meter: sluit je direct aan op de P1-poort van je slimme meter. Plug & play, geen elektricien nodig. Communiceert draadloos via LoRa met een apart bridge-kastje.
- Zendure Smart Meter 3CT: meet via CT-klemmen in je meterkast. Nauwkeurig, maar moet door een professional worden geplaatst.
- Shelly Pro 3EM / Shelly 3EM: populaire energiemeters die ook buiten het Zendure-ecosysteem veel worden gebruikt. Moeten eveneens in de meterkast worden geïnstalleerd.
- everHome EcoTracker: een alternatieve P1-meter die Zendure ook ondersteunt.
- HomeWizard P1 Meter: De P1-meter van HomeWizard
Een belangrijke kanttekening: heb je een oudere slimme meter (DSMR 4.x), dan vernieuwt de data elke 10 seconden in plaats van elke seconde bij een DSMR 5.x meter. Dat klinkt als een klein verschil, maar het betekent dat HEMS trager reageert op veranderingen in je verbruik. Dit is overigens geen Zendure-probleem, elke HEMS-oplossing heeft hier last van.
Heb je een slimme meter met P1-poort? Dan is de Zendure P1-meter of HomeWizard P1 Meter het makkelijkst: zelf te installeren, geen elektricien nodig. Heb je geen P1-poort of wil je nauwkeuriger meten per fase? Dan is de Shelly Pro 3EM of Zendure 3CT een betere keuze, maar die moet wel in de meterkast worden geplaatst door een professional.
Dynamische tarieven en nul op de meter
Twee toepassingen waar HEMS 2.0 het meeste verschil maakt.
- Nul op de meter is de simpelste: je batterij vangt overdag het overschot van je zonnepanelen op, zodat je zo min mogelijk teruglevert aan het net. ’s Avonds gebruik je die opgeslagen stroom. Werkt prima met alleen een P1-meter en de slimme meter-modus. Voor de meeste huishoudens met zonnepanelen is dit al een groot verschil.
- Dynamische tarieven gaat een stap verder. Met een dynamisch energiecontract verandert de stroomprijs per uur. HEMS 2.0 kan hier op inspelen: de batterij laadt als stroom goedkoop is (of zelfs gratis bij negatieve prijzen) en ontlaadt tijdens piektarieven. In de ZENKI-modus probeert het systeem beide strategieën te combineren.
Met de afbouw van de salderingsregeling in Nederland wordt dit steeds relevanter. Terugleveren wordt minder aantrekkelijk, dus zelf opslaan en slim inzetten wordt waardevoller.
En ZenWave dan?
ZenWave is Zendure’s eigen energiedienst met dynamische tarieven. Op dit moment is het beschikbaar in Duitsland, waar gebruikers stroom afnemen tegen actuele marktprijzen in plaats van een vast tarief. Zendure claimt dat een huishouden met 5.000 kWh jaarverbruik hiermee zo’n €620 per jaar kan besparen ten opzichte van een vast contract.
De uitrol naar andere Europese markten is aangekondigd, maar voor Nederland is er nog geen concrete datum. Wel goed om in de gaten te houden, want de combinatie van een eigen energiedienst en HEMS-aansturing maakt het geheel nog completer.
Wat moet je weten voor je begint
Wil je met HEMS 2.0 aan de slag, dan heb je het volgende nodig:
- Een Zendure-thuisbatterij (of meerdere)
- Een compatibele energiemeter (P1, 3CT of Shelly)
- Wifi-verbinding
- De Zendure-app (iOS of Android)
Goed om te weten: HEMS stuurt je batterij aan, maar geen losse apparaten in huis. Op een paar slimme stekkers na heb je geen controle over individuele verbruikers. Wil je dat wel, dan is een platform als Home Assistant een logische aanvulling. Zendure heeft overigens een native Home Assistant-integratie, wat de combinatie vrij laagdrempelig maakt.
Tot slot
HEMS 2.0 maakt Zendure-batterijen een stuk slimmer dan ze op zichzelf zijn. Vooral de combinatie van nul op de meter en dynamische tarieven is waardevol voor Nederlandse huishoudens met zonnepanelen. De ZENKI AI-modus is nog niet perfect, maar het hele platform wordt actief doorontwikkeld.
Zit je al in het Zendure-ecosysteem, dan is HEMS de logische volgende stap. Het verschil tussen een batterij met en zonder HEMS is vergelijkbaar met het verschil tussen handmatig je verwarming aan- en uitzetten en een slimme thermostaat laten meedenken. Het kan allebei, maar één variant bespaart je een stuk meer.
Check de stekkerbatterijen van Zendure:
Zendure SolarFlow 2400 AC+
Zendure SolarFlow 1600 AC+
